Blaastraining overdag helpt dat tegen bedplassen in de nacht

Lieke de Vries

Expert in kinderlijk bedplassen

Je kind plast nog steeds in bed en je vraagt je af of je daar wat aan kunt doen? Je bent niet de enige.

Bedplassen komt bij zo’n 10 tot 15 procent van de kinderen op de basisschoolleeftijd voor.

Het is vaak een fase, maar het kan ook flink vervelend en gênant zijn voor een kind. De oplossing ligt vaak dichter bij huis dan je denkt: overdag trainen. Een goede blaastraining overdag is namelijk de sleutel om ’s nachts droog te blijven. In dit artikel lees je hoe dat werkt en wat jij kunt doen.

Waarom gebeurt bedplassen eigenlijk?

Voordat we ingaan op de oplossing, is het handig om te weten waarom het gebeurt. Bedplassen is zelden een kwestie van luiheid.

Meestal is het een combinatie van factoren. De belangrijkste oorzaak is dat de blaas en de hersenen nog niet perfect samenwerken.

Tijdens de diepe slaap merkt het kind de signalen van een volle blaas niet op. Het lichaam maakt ’s nachts nog niet genoeg van het hormoon ADH (antidiuretisch hormoon) aan, waardoor de nieren ’s nachts te veel urine produceren. Erfelijkheid speelt ook een rol: als beide ouders vroeger bedplassten, is de kans op bedplassen bij het kind ongeveer 70 procent.

Hoe werkt de blaas eigenlijk?

Om te begrijpen waarom overdag trainen helpt, is het handig om te weten hoe de plasfabriek werkt. Stel je een ballon voor: die kan uitzetten als er vocht in komt en weer samentrekken als je hem leegdrukt.

De anatomie van het plasproces

De blaas doet ongeveer hetzelfde. De nieren filteren het bloed en maken urine. Via de urineleiders stroomt dit naar de blaas.

De rol van de bekkenbodem

De blaas is een spier die kan rekken. Zodra de blaas vol is, stuurt deze een seintje naar de hersenen.

De hersenen moeten vervolgens een seintje terugsturen naar de blaasspier en de bekkenbodemspieren om te ontspannen. Bij kinderen die ’s nachts plassen, is deze communicatielijn vaak nog niet optimaal ontwikkeld. De bekkenbodemspieren werken als een soort sluiting van een zak. Als deze spieren sterk genoeg zijn, kunnen ze de plas ophouden. Bij bedplassen zijn deze spieren soms nog niet sterk genoeg of zijn ze niet voldoende getraind om ’s nachts de controle over te nemen.

Waarom helpt blaastraining overdag?

Veel ouders denken dat de oplossing ligt in het minder drinken voor het slapen of een wekker die midden in de nacht afgaat.

Hoewel dat soms kan helpen, is de basis vaak overdag te vinden. Door de blaas overdag te trainen, leer je het lichaam beter te luisteren naar de signalen van een volle blaas. Je traint de samenwerking tussen de hersenen en de blaas. Een belangrijk onderdeel van blaastraining is het aanleren van een ritme.

De basis: vaste tijden en controle

Laat je kind overdag regelmatig naar de wc gaan. Een goed uitgangspunt is elke twee tot drie uur, ook als het kind geen aandrang voelt.

Dit heet ‘plannen’ en zorgt ervoor dat de blaas niet te vol raakt en niet overactief wordt.

Oefeningen voor de bekkenbodem

Door de blaas op vaste momenten te legen, voorkom je dat de spier te veel rekt en slapper wordt. Naast het plannen van toiletbezoeken, zijn er specifieke oefeningen die helpen. De bekkenbodemspieren zijn cruciaal voor het ophouden van urine.

Een bekende oefening is het afwisselend aanspannen en ontspannen van de spieren rond de vagina of anus (de zogenaamde ‘stop-de-straal’-oefening). Dit kan een kind overdag rustig oefenen zonder dat het daadwerkelijk plast. Door deze spieren sterker te maken, krijgt het kind meer controle over de blaas, ook tijdens de slaap.

De plaswekker: een hulpmiddel voor de nacht

Hoewel de focus in dit artikel op training overdag ligt, is de plaswekker een logisch vervolg.

Een plaswekker is een apparaatje dat bestaat uit een sensor in de onderbroek en een wekker. Zodra de sensor vocht detecteert, gaat er een geluidssignaal af. Dit zorgt ervoor dat het kind wakker wordt en naar de wc kan. Het klinkt misschien zwaar, maar het is een zeer effectieve methode.

Het leert het kind om de verbinding te maken tussen het gevoel van een volle blaas en het wakker worden. Vaak zie je dat kinderen na een aantal maanden training zelf wakker worden voordat de wekker afgaat.

Waardevolle tips voor ouders

Als ouder speel je een cruciale rol in het succes van de training.

Stimuleer het drinken overdag

Het is belangrijk om geduldig en positief te blijven. Bedplassen is geen keuze van het kind, dus straffen of boos worden heeft geen zin en kan het probleem zelfs verergeren. Wist je dat er vaak een verband tussen bedplassen en obstipatie bestaat? Veel ouders beperken het drinken van hun kind ’s avonds.

Dit is vaak niet de beste aanpak. Het is belangrijk dat een kind overdag genoeg drinkt (ongeveer 1,5 tot 2 liter per dag).

Gebruik een plaskalender

Verspreid dit over de dag en zorg dat het kind vóór 17:00 uur het grootste deel drinkt.

Zo raakt de blaas overdag goed getraind en is deze ’s avonds niet te vol. Een plaskalender is een eenvoudig maar effectief hulpmiddel. Laat je kind elke ochtend een sticker plakken op de kalender als het droog is geweest.

Creëer een veilige sfeer

Dit werkt motiverend en geeft het kind een gevoel van controle en prestatie. Je kunt ook kleine beloningen koppelen aan een aantal droge nachten, bijvoorbeeld een uitje of een leuk spelletje. Veiligheid is essentieel.

Zorg dat het kind makkelijk en veilig naar de wc kan ’s nachts. Een nachtlampje en een makkelijk bereikbare wc helpen hierbij. Praat er rustig over met je kind en benadruk dat het niet zijn schuld is. Het is een fase die voorbijgaat.

Wanneer moet je professionele hulp zoeken?

De meeste kinderen worden vanzelf droog. Maar soms is er meer nodig.

• Je kind ouder is dan 7 jaar en nog steeds elke nacht plast.
• Je kind overdag ook ongelukjes heeft.
• Er sprake is van pijn bij het plassen, een branderig gevoel of een abnormale urinestraal.
• Je je zorgen maakt of de situatie voor je kind erg belastend is.

Raadpleeg een arts als: De huisarts kan doorverwijzen naar een kinderarts of een plaspoli. Soms is er sprake van onderliggende oorzaken waarom je kind nog in bed plast, zoals obstipatie of een urineweginfectie, die eerst behandeld moet worden.

Conclusie

Blaastraining overdag is een krachtige tool in de strijd tegen bedplassen. Door de blaas overdag te leren kennen en de bekkenbodemspieren te versterken, leg je een fundament voor een droge nacht.

Combineer dit met een plaswekker voor de nacht en een positieve benadering, en de kans op succes is groot.

Onthoud dat het een proces is van geduld en volharding. Als je je afvraagt of bedplassen erfelijk is volgens de wetenschap, weet dan dat dit vaak een rol speelt bij een succesvolle aanpak.