Broekplassen overdag en bedplassen in de nacht verband

Lieke de Vries

Expert in kinderlijk bedplassen

Stel je voor: je bent een volwassene en je hebt er last van.

Misschien overdag, misschien ’s nachts, of allebei. We hebben het over ongewild urineverlies, oftewel incontinentie.

Het is een onderwerp waar veel mensen stil over zijn, maar dat heel veel volwassenen raakt. Het voelt vaak als een taboe, maar het is echt vaker voor dan je denkt. In dit artikel duiken we in de link tussen broekplassen overdag (dagincontinentie) en bedplassen in de nacht (nachtincontinentie). We kijken naar de oorzaken, de feiten en wat je eraan kunt doen. Geen zorgen, we houden het simpel en begrijpelijk.

Wat is incontinentie eigenlijk?

Incontinentie betekent simpelweg dat je geen controle hebt over je blaas. Je verliest urine op momenten dat je dat niet wilt.

Het kan variëren van een paar druppels na een niesbui tot een volledige leegloop van de blaas op een verkeerd moment. Het is belangrijk om te weten dat dit geen teken van zwakte is. Het is vaak een gevolg van een onderliggende oorzaak, zoals een probleem met de blaas, de zenuwen of de spieren.

Het kan tijdelijk zijn, maar ook langdurig. De impact op je leven kan groot zijn: sociaal, emotioneel en praktisch.

De link tussen dag en nacht

Hoewel broekplassen overdag en bedplassen in de nacht verschillende symptomen lijken, zitten ze vaak aan dezelfde touwtjes. Ze delen dezelfde onderliggende mechanismen.

Je kunt het zien als een alarmsysteem dat overdag en ’s nachts op dezelfde defecte bedrading is aangesloten.

Waarom het verband belangrijk is

Als je overdag moeite hebt om de controle te houden, is de kans groot dat je ’s nachts ook problemen ervaart. Dit komt omdat de zenuwen en spieren die je blaas aansturen, dag en nacht actief zijn. Een storing overdag kan dus ook ’s nachts voor problemen zorgen.

De link tussen dag- en nachtincontinentie is cruciaal voor een goede diagnose. Als je alleen naar het nachtelijke probleem kijkt, mis je misschien het bredere plaatje.

Een arts zal daarom altijd vragen of je ook overdag klachten hebt. Het helpt om de juiste behandeling te vinden. Als je weet dat beide problemen samen kunnen gaan, begrijp je ook waarom een oplossing voor alleen de nacht niet altijd voldoende is.

Oorzaken van broekplassen overdag (dagincontinentie)

Overdag urine verliezen kan veel verschillende oorzaken hebben. Het is zelden een simpel 'kwestie van niet opletten'.

Een overactieve blaas

Hier zijn de meest voorkomende redenen: Dit is een boosdoener. Je blaas trekt zich samen zonder dat jij dat wilt, waardoor je een plotselinge, dringende behoefte voelt om te plassen.

Zwakke bekkenbodemspieren

Soms ben je net niet op tijd bij het toilet. Je bekkenbodem is een netwerk van spieren dat je blaas en andere organen op hun plek houdt. Als deze spieren verzwakt zijn, kunnen ze je blaas niet goed ondersteunen. Dit kan komen door zwangerschap, bevalling, overgewicht of simpelweg ouder worden.

Neurologische problemen

Bij mannen kan een prostaatoperatie ook een rol spelen. Je zenuwstelsel is de besturing van je blaas.

Medicatie en drank

Als er iets mis is met de zenuwen, kan de blaascommando niet goed doorgegeven worden. Aandoeningen zoals multiple sclerose (MS), Parkinson, een beroerte of een ruggenmergsletsel kunnen hierbij een rol spelen. Bij mensen met een ruggenmergsletsel heeft ongeveer 70% last van incontinentie.

Bepaalde medicijnen, zoals plaspillen (diuretica) of sommige antidepressiva, kunnen je blaas beïnvloeden. Ook cafeïne en alcohol kunnen de blaas irriteren en de controle verminderen.

Verstopping

Verstopping van de darmen kan druk uitoefenen op de blaas, waardoor urine makkelijker lekt.

Het klinkt misschien vreemd, maar het is een veelvoorkomende oorzaak.

Oorzaken van bedplassen in de nacht (nachtincontinentie)

Nachtincontinentie is vaak net iets anders dan overdag. Tijdens de slaap verandert er van alles in je lichaam, waarbij het helpt om een wekschema voor nachtelijk toiletbezoek op te stellen.

Een te volle blaas of een te kleine capaciteit

Hier zijn de belangrijkste oorzaken: Je nieren produceren 's nachts minder urine, maar bij sommige mensen blijft de productie hoog. Als je blaas dan niet genoeg ruimte heeft of niet goed leegloopt, kan het overlopen.

Slaapapneu

Dit kan komen door een afwijking of door een gespannen blaasspier. Dit is een serieus issue. Bij slaapapneu stopt je ademhaling herhaaldelijk tijdens de slaap. Dit zorgt voor een daling van de zuurstof in je bloed en veranderingen in de druk in je buik.

Diep slapen

Dit kan de controle over je blaas ernstig verstoren. Studies tonen een duidelijke link tussen slaapapneu en nachtelijk urineverlies.

Neurologische oorzaken

Sommige mensen slapen zo diep dat hun brein de signalen van een volle blaas negeert. Het 'waarschuwingslampje' gaat niet aan, met als gevolg een ongelukje in bed. Dit komt vaker voor bij kinderen, maar ook volwassenen kunnen hier last van hebben. Net als bij dagincontinentie kunnen aandoeningen zoals MS, Parkinson of diabetes de zenuwen aantasten die de blaasfunctie regelen, ook tijdens de slaap.

Secondaire incontinentie: Een ander verhaal

Spreken we van 'secundaire' incontinentie, dan gaat het om incontinentie die ontstaat door een andere medische aandoening of behandeling. Denk aan een operatie aan de prostaat of blaas, of een aandoening zoals diabetes.

De behandeling van de onderliggende ziekte is hier vaak de sleutel tot verbetering.

De kosten voor de behandeling van secundaire incontinentie kunnen hoog oplopen, variërend van enkele honderden tot duizenden euro's per jaar, afhankelijk van de ernst en de benodigde zorg.

Waarschuwingssignalen: Wanneer moet je naar de dokter?

Herken je onderstaande signalen? Dan is het verstandig om professionele hulp te zoeken. Een huisarts of specialist kan helpen de oorzaak te vinden.

• Een plotselinge verandering in je blaascontrole.
• Heel vaak moeten plassen, zowel overdag als ’s nachts.
• Een sterke, dringende behoefte om te plassen (urgentie).
• Moeite met beginnen met plassen of een zwakke straal.
• Bloed in de urine.
• Pijn of branderig gevoel bij het plassen.

Hoe wordt incontinentie behandeld?

Gelukkig zijn er veel opties. De behandeling hangt af van de oorzaak en de ernst.

Blaastraining en plasroosters

Het is vaak een combinatie van aanpakken. Dit is een effectieve methode. Je leert je blaas te 'hertrainen' door op vaste tijden naar het toilet te gaan, ook als je geen drang voelt. Zo bouw je de tijd tussen de toiletbezoeken langzaam op.

Bekkenbodemspierversterking

Deze blaasontspanningsoefeningen voor kinderen, ook wel Kegel-oefeningen genoemd, zijn essentieel. Ze versterken de spieren die je blaas ondersteunen.

Medicatie

Er zijn speciale hulpmiddelen, zoals de Pelvic Floor Trainer van Zimmer Biomet, die kunnen helpen om de juiste spieren te vinden en te trainen.

Behandeling van slaapapneu

Het is net als fitness, maar dan voor je bekkenbodem. Er zijn medicijnen die de blaas kalmeren of de spieractiviteit beïnvloeden. Bij een overactieve blaas kunnen anticholinergica helpen.

Operaties

Bij mannen met prostaatproblemen zijn er specifieke medicijnen. Als slaapapneu de oorzaak is, kan een CPAP-apparaat (Continuous Positive Airway Pressure) een wereld van verschil maken.

Dit apparaat zorgt voor een constante luchtstof, waardoor je ademhaling stabiel blijft en de blaascontrole verbetert. In sommige gevallen, als andere behandelingen niet werken, kan een operatie nodig zijn. Dit kan zijn om de blaas te verplaatsen, de bekkenbodem te versterken of een prostaatoperatie te ondergaan.

Absorberende producten

Hoewel ze de oorzaak niet oplossen, bieden incontinentiemateriaal (zoals speciale broekjes, slips of matrashoezen) een tijdelijke oplossing om schoon en droog te blijven.

Merken zoals TENA bieden diverse opties die discreet en comfortabel zijn.

Preventie: Kun je het voorkomen?

Hoewel je niet alles kunt voorkomen, zijn er wel stappen die het risico verlagen: Incontinentie is een complex probleem, maar het is niet iets waar je je leven lang mee hoeft te leven. Door de link tussen broekplassen overdag en bedplassen in de nacht te begrijpen, kun je samen met een arts een gerichte aanpak kiezen.

• Een gezond gewicht behouden: Overgewicht zet extra druk op de bekkenbodem.
• Regelmatig bewegen: Zowel cardio als specifieke bekkenbodemoefeningen helpen.
• Gezond eten en drinken: Beperk cafeïne en alcohol, en zorg voor voldoende vezels tegen verstopping.
• Roken: Stoppen met roken is niet alleen goed voor je longen, maar ook voor je blaas.

Het begint met acceptatie en de moed om het bedplassen aan te pakken zonder straf of schaamte. Je bent niet alleen, en er zijn oplossingen.